Εύα Αγγελίδη, ΣΟΛ Crowe: «Μην υποτιμάτε τη δύναμη της ενσυναίσθησης· είναι ένα στρατηγικο πλεονέκτημα για την ηγεσία»

Συνέντευξη της Εύας Αγγελίδη, Προέδρου Δ.Σ, ΣΟΛ Crowe, στην Ιφιγένεια Αθανασοπούλου στο epixeiro.gr

Η Πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου της ΣΟΛ Crowe μιλά για μια πορεία γεμάτη προκλήσεις, που όμως την αντάμειψε, διδάσκοντάς την πολλά και πολύτιμα μαθήματα, μεταξύ των οποίων το ότι η ενσυναίσθηση αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι της ηγεσίας

Σε έναν επαγγελματικό κόσμο όπου η ηγεσία για χρόνια θεωρούνταν σχεδόν αυτονόητα ανδρική υπόθεση, η πορεία της Εύας Αγγελίδη αποτελεί ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα επιμονής, συνέπειας και ουσιαστικής διεκδίκησης, χαρακτηριστικά που εν τέλει επιφέρουν αλλαγή.

Μέσα από μια διαδρομή τριών δεκαετιών στον αδιαμφισβήτητα απαιτητικό χώρο της ελεγκτικής, η Πρόεδρος της ΣΟΛ Crowe κατάφερε να ξεχωρίσει, πέρα από τις επαγγελματικές της επιδόσεις, και για τις αξίες που επέλεξε να υπηρετεί σε κάθε στάδιο της πορείας της. Η ίδια μιλά ανοιχτά για τις δυσκολίες, τις αμφισβητήσεις και τις ευκαιρίες που διαμόρφωσαν την προσωπικότητα και την ηγετική της ταυτότητα, αναδεικνύοντας παράλληλα τη σημασία της ακεραιότητας και της πίστης στις δυνατότητες των ανθρώπων και τονίζοντας την ενσυναίσθηση ως απαραίτητο χαρακτηριστικό ενός ηγέτη.

Η Εύα Αγγελίδη αναφέρεται στους σημαντικότερους σταθμούς της επαγγελματικής της διαδρομής, στον συμβολισμό της εκλογής της ως πρώτης γυναίκας προέδρου της εταιρείας, αλλά και στις προκλήσεις που αντιμετώπισε ως γυναίκα σε έναν ιδιαίτερα απαιτητικό και παραδοσιακά ανδροκρατούμενο κλάδο. Παράλληλα, μοιράζεται τις σκέψεις της για την έννοια της επιτυχίας, τη σημασία της ηγεσίας με ανθρωπιά και το μήνυμα που θέλει να στείλει στις νεότερες γενιές γυναικών που επιθυμούν να διεκδικήσουν με θάρρος τη θέση τους σε χώρους ευθύνης και λήψης αποφάσεων.

«Η διεκδίκηση μιας θέσης που μέχρι πρότινος ήταν “γένους αρσενικού” αποτέλεσε μια πραγματικά ενδιαφέρουσα πρόκληση για εμένα»

Η επιθυμία της κυρίας Αγγελίδη για ηγεσία αναπτύχθηκε σταδιακά, μέσα από την ενεργό συμμετοχή της στα κοινά — ως μέλος της ΣΤΑ του Οικονομικού Επιμελητηρίου — όπου καλλιέργησε από νωρίς δεξιότητες επικοινωνίας, διαπραγμάτευσης και έμπνευσης. «Θυμάμαι αρκετές στιγμές που έπρεπε να πείσω, να συντονίσω, να βρω κοινό έδαφος ανάμεσα σε ανθρώπους με διαφορετικές απόψεις, και διαπίστωσα ότι αυτό καλλιεργούσε στοιχεία της προσωπικότητας μου όπως η εξωστρέφεια και η δυναμικότητα. Συνειδητοποίησα επίσης ότι η διεκδίκηση μιας θέσης που μέχρι πρότινος ήταν “γένους αρσενικού” αποτέλεσε μια πραγματικά ενδιαφέρουσα πρόκληση για εμένα», αναφέρει χαρακτηριστικά.

«Υπήρχαν στην πορεία μου διαδρομές με επιτυχίες, με αμφισβήτηση αλλά και με ψήφους εμπιστοσύνης»

«Ξεχωρίζω τρεις σταθμούς στη διάρκεια της επαγγελματικής μου διαδρομής. Πρώτον, την ένταξή μου στο Διοικητικό Συμβούλιο της ΣΟΛ Crowe το 2002 — η πρώτη ουσιαστική αναγνώριση ότι μπορώ να συνεισφέρω σε στρατηγικό επίπεδο. Δεύτερον, την ανάληψη της θέσης της Αντιπροέδρου το 2011, κάτι που μου έδωσε τη δυνατότητα να συμμετέχω ακόμα πιο δυναμικά στη διοίκηση και στις αποφάσεις που διαμορφώνουν την εταιρεία. Και τρίτον, την εκλογή μου ως Πρόεδρος τον Ιούνιο του 2021 — την κορύφωση μιας επαγγελματικής διαδρομής τριάντα χρόνων. Για μένα αυτή η αναγνώριση είναι μια προσωπική επιβράβευση, αλλά κυρίως, είναι η επικύρωση ενός κοινού οράματος. Σε ένα πολυμετοχικό μοντέλο όπως αυτό της ΣΟΛ Crowe, η εκλογή δεν είναι μια τυπική διαδικασία· σημαίνει ότι οι συνάδελφοί σου επικυρώνουν το όραμά σου. Υπήρχαν διαδρομές με επιτυχίες, με αμφισβήτηση αλλά και με ψήφους εμπιστοσύνης. Αυτό το νιώθω ως τεράστια τιμή και ευθύνη ταυτόχρονα», σημειώνει.

«Η προεδρία μου στην εταιρεία ελπίζω να ενθαρρύνει κι άλλες γυναίκες να διεκδικήσουν ηγετικές θέσεις»

Σχετικά με τον συμβολισμό που φέρει το να είναι η πρώτη γυναίκα πρόεδρος της εταιρείας, η Εύα Αγγελίδη δηλώνει ότι η εκλογή της αποτυπώνει μια αλλαγή νοοτροπίας, «αλλαγή συμβολική αλλά και απτή στήριξη στη γυναικεία παρουσία σε ηγετικές θέσεις, ίσες ευκαιρίες, συμπερίληψη και αποδοχή της διαφορετικότητας». Σύμφωνα με την ίδια, «δεν είναι μόνο ένας τίτλος· είναι ένα μήνυμα. Ελπίζω να λειτουργεί ως παράδειγμα και να ενθαρρύνει και άλλες γυναίκες να διεκδικήσουν ηγετικές θέσεις στις ελεγκτικές εταιρείες και όχι μόνο».

«Το να είσαι Ορκωτός Ελεγκτής Λογιστής απαιτεί πολύ περισσότερα από ένα ωράριο εργασίας»

Συλλογιζόμενη τη διαδρομή της ως γυναίκα σε έναν ανδροκρατούμενο χώρο, η Πρόεδρος της ΣΟΛ Crowe δηλώνει ότι οι δυσκολίες που αντιμετώπισε είχαν να κάνουν κυρίως με το ίδιο το επάγγελμα. «Η πορεία της ανέλιξης από την εργασία ως Ορκωτός Ελεγκτής Λογιστής (ΟΕΛ) σε ανώτερες θέσεις, απαιτεί τόσο εμπιστοσύνη στον εαυτό σου και αισιοδοξία, όσο και πίστη στην εταιρεία. Το να είσαι Ορκωτός Ελεγκτής Λογιστής απαιτεί πολύ περισσότερα από ένα ωράριο εργασίας· απαιτεί συνεχή ενημέρωση, εκπαίδευση, μετακινήσεις σε διαφορετικές πόλεις, συχνά για μεγάλα χρονικά διαστήματα. Ο συνδυασμός όλων αυτών με οικογενειακές υποχρεώσεις είναι μια εξίσωση που λύνεται δύσκολα, και δυσκολότερα για μια γυναίκα. Πιστεύω πως εγώ στάθηκα τυχερή. Κάποιοι άνθρωποι με όραμα στη ΣΟΛ Crowe πίστεψαν από νωρίς στις ικανότητές μου και μου έδωσαν την ευκαιρία να εξελιχθώ. Αλλά η τύχη βρήκε μία γυναίκα που ήταν ήδη έτοιμη», υπογραμμίζει.

«Δεν λέω ποτέ κάτι που δεν εννοώ και δεν υπόσχομαι αυτό που δεν μπορώ να εκπληρώσω»

Ακεραιότητα και ειλικρίνεια. Αυτά είναι τα δύο πράγματα που η Εύα Αγγελίδη δεν διαπραγματεύεται. «Στην πράξη, αυτό σημαίνει ότι δεν λέω ποτέ κάτι που δεν εννοώ, δεν υπόσχομαι αυτό που δεν μπορώ να εκπληρώσω και αντιμετωπίζω κάθε συνεργάτη και πελάτη με τον ίδιο σεβασμό. Θυμάμαι περιπτώσεις όπου έπρεπε να πω δύσκολες αλήθειες σε πελάτες, στιγμές που η εύκολη επιλογή θα ήταν η σιωπή. Αυτές είναι οι στιγμές που ορίζουν έναν ηγέτη. Στιγμές όπου η διαχείριση των συναισθημάτων και των ψυχολογικών αντιδράσεων είναι σημαντική για την σωστή κρίση στη λήψη αποφάσεων. Προσθέτω σε αυτά την ενσυναίσθηση, ένα σημαντικό ηγετικό εργαλείο. Χωρίς αυτήν, η ακεραιότητα κινδυνεύει να γίνει σκληρότητα», επισημαίνει.

«Για τη νέα γενιά στελεχών, θέλω να αφήσω ένα περιβάλλον όπου η αριστεία και η ανθρωπιά δεν είναι δύο έννοιες αντίθετες»

«Η ΣΟΛ Crowe είναι η μεγαλύτερη ελληνική ελεγκτική εταιρεία και αυτή η θέση δεν είναι δεδομένη, είναι κάτι που κερδίζεται κάθε μέρα», σχολιάζει η κ. Αγγελίδη. «Όραμά μας είναι να τη διατηρήσουμε με επένδυση στους ανθρώπους μας, στη γνώση και στην ποιότητα των υπηρεσιών μας. Θέλουμε να δημιουργούμε πραγματική αξία για τις επιχειρήσεις που εξυπηρετούμε και για την κοινωνία ευρύτερα. Για τη νέα γενιά στελεχών, θέλω να αφήσω ένα περιβάλλον όπου η αριστεία και η ανθρωπιά δεν είναι δύο έννοιες αντίθετες, όπου ανεβαίνεις επαγγελματικά χωρίς να θυσιάζεις τις αξίες σου. Αυτό δεν είναι ευχολόγιο. Είναι επιλογή που γίνεται συνειδητά, κάθε μέρα».

«Αν κοιτάξω πίσω στην επαγγελματική μου πορεία, δεν μετρώ την επιτυχία σε τίτλους ή θέσεις»

Η Πρόεδρος της ΣΟΛ Crowe, καλούμενη να ορίσει την επιτυχία, αναφέρει πως, για την ίδια, η έννοια της επιτυχίας είναι στενά συνυφασμένη με τη διαδρομή. «Η επιτυχία πρόκειται για ένα ταξίδι με πάθος και σκοπό, με αυθεντικότητα και ισορροπία. Μόλις επιτευχθεί ένας στόχος ξεκινά ένας νέος. Αυτό που με κινητοποιεί είναι η συνεχής βελτίωση, η αίσθηση ότι προσφέρω αξία στους ανθρώπους γύρω μου και ότι συμβάλω σε κάτι μεγαλύτερο. Αν κοιτάξω πίσω στην επαγγελματική μου πορεία, δεν μετρώ την επιτυχία σε τίτλους ή θέσεις, αλλά στις σχέσεις που χτίστηκαν, στους ανθρώπους που εξελίχθηκαν δίπλα μου, στις στιγμές που η εταιρεία κράτησε τη στάση της ακόμα και όταν ήταν δύσκολο. Η επιτυχία βρίσκεται στη διαδρομή και όχι στην “αναμονή” της άφιξης. Η επιτυχία για μένα μετριέται από τη συνοχή μεταξύ αξιών και πράξεων και κυρίως, όταν ανακαλείς την πορείας σου, να νιώθεις ότι έδωσες τον καλύτερο εαυτό σου με ακεραιότητα», διευκρινίζει.

«Μην περιμένετε να σας δοθεί η άδεια»

«Μην περιμένετε να σας δοθεί η άδεια», διαμηνύει η κ. Αγγελίδη απευθυνόμενη στις επόμενες γενιές γυναικών ηγετών. «Αυτό είναι το πρώτο και πιο ουσιαστικό. Πολύ συχνά οι γυναίκες υποτιμούν τον εαυτό τους, αναμένουν να είναι “έτοιμες” πριν διεκδικήσουν κάτι. Επενδύστε στη γνώση, καλλιεργήστε τις διαπροσωπικές σας δεξιότητες και μην υποτιμάτε τη δύναμη της ενσυναίσθησης. Είναι ένα ηγετικό εργαλείο, όχι αδυναμία. Και κυρίως, διατηρήστε την ακεραιότητά σας ανέπαφη σε κάθε βήμα. Ο δρόμος δεν είναι πάντα εύκολος, αλλά οι ευκαιρίες υπάρχουν. Και όταν βρείτε ανθρώπους που πιστεύουν σε εσάς, όπως υπήρξαν για μένα, αδράξτε τις με θάρρος και χωρίς δισταγμό».

Νόμος 5301/2026 (ΦΕΚ 74/15-5-2026) σχετικά με τη διοικητική συνεργασία στον τομέα της φορολογίας

Γράφει ο Γιάννης Γιαννόπουλος, Επικεφαλής Φορολογικών Υπηρεσιών, ΣΟΛ Crowe Συμβουλευτική και η Ασπασία Μαλιάγκα, Senior Manager, Tax Advisory Services, ΣΟΛ Crowe Συμβουλευτική.

Δημοσιεύτηκε ο Νόμος 5301/2026 (ΦΕΚ 74/15-5-2026) σχετικά με τη διοικητική συνεργασία στον τομέα της φορολογίας,  ο οποίος περιλαμβάνει διατάξεις για τα διαδικαστικά φορολογικά πρόστιμα καθώς και για άλλα φορολογικά ζητήματα.

Σημειώνουμε ότι ο νόμος ανάμεσα σε άλλα περιλαμβάνει τις παρακάτω σημαντικές φορολογικές διατάξεις:

Ειδικότερα:

✔ Άρθρο 29

Έλεγχος συναλλαγών  κρυπτονομισμάτων

Προβλέπεται  η  υποχρεωτική αυτόματη ανταλλαγή πληροφοριών από Δηλούντες Παρόχους Υπηρεσιών Κρυπτοστοιχείων, δηλαδή υπηρεσίες και πλατφόρμες που διαμεσολαβούν ή εξυπηρετούν συναλλαγές σχετικές με crypto-assets.

Τα πρόστιμα για τους Δηλούντες Παρόχους Υπηρεσιών Κρυπτοστοιχείων έχουν ως εξής:

Πρόστιμα
– 100 ευρώ για εκπρόθεσμη υποβολή πληροφοριών για κάθε Δηλωτέα Συναλλαγή
-300 ευρώ για παράλειψη υποβολής ή για υποβολή ελλιπών ή ανακριβών πληροφοριών ανά Δηλωτέα Συναλλαγή.  
-1.000 ευρώ για μη ανταπόκριση σε αίτημα της Φορολογικής Διοίκησης για παροχή, συμπλήρωση ή διόρθωση πληροφοριών/στοιχείων εντός προθεσμίας, ανά Δηλωτέα Συναλλαγή. 

-2.500 ευρώ για μη συνεργασία κατά τον έλεγχο ή όταν διαπιστώνεται μη συμμόρφωση με τους κανόνες υποβολής στοιχείων και δέουσας επιμέλειας
– 5.000 ευρώ για μη συμμόρφωση με τις υποχρεώσεις υποβολής πληροφοριών σχετικά με κάθε Δηλωτέα Συναλλαγή, μετά από έλεγχο και εντός της σχετικής προθεσμίας.   

Το συνολικό ποσό προστίμων ανά έλεγχο δεν μπορεί να ξεπερνά τις 500.000 ευρώ, ενώ ειδικά για τις παραβάσεις της εκπρόθεσμης υποβολής το ανώτατο όριο είναι 10.000 ευρώ ανά έτος αναφοράς. Σε περίπτωση υποτροπής, τα πρόστιμα επιβάλλονται στο διπλάσιο, και σε νέα υποτροπή στο τετραπλάσιο του αρχικού προστίμου. 

✔ Άρθρο 30

Συμπληρωματικός Φόρος στο πλαίσιο του Pillar 2.

Ο συμπληρωματικός φόρος του ν. 5100/2024 δεν εκπίπτει ως επιχειρηματική δαπάνη. Η ρύθμιση εντάσσει ρητά στις μη εκπιπτόμενες δαπάνες τον συμπληρωματικό φόρο που συνδέεται με τον Κανόνα Συμπερίληψης Εισοδήματος και τον Κανόνα Υποφορολογημένων Κερδών, κάτι που αφορά κυρίως για μεγάλους ομίλους. Οι ρυθμίσεις αυτές συνδέονται με την ελάχιστη παγκόσμια φορολόγηση  15% και καθορίζουν την υποβολή και ανταλλαγής πληροφοριών για τις Δηλώσεις Πληροφοριών Συμπληρωματικού Φόρου, καθώς προσδιορίζει και το πώς θα υποβάλλονται, θα οργανώνονται και θα ανταλλάσσονται οι σχετικές δηλώσεις μεταξύ των αρμόδιων φορολογικών αρχών.  

✔ Άρθρο 36

 Φορολογικές Δεσμευτικές Απαντήσεις (Φ.Δ.Α.)
Καθιερώνεται και στην Ελλάδα ο θεσμός της Φορολογικής Δεσμευτικής Απάντησης (Φ.Δ.Α.). Κάθε φυσικό ή νομικό πρόσωπο ή νομική οντότητα μπορεί να ζητήσει από τη Φορολογική Διοίκηση εκ των προτέρων ερμηνεία της ισχύουσας νομοθεσίας επί συγκεκριμένων φορολογικών ή τελωνειακών ζητημάτων που δεν έχουν ακόμη λάβει χώρα. Η Φ.Δ.Α. εκδίδεται από τον Διοικητή της ΑΑΔΕ εντός 150 ημερών (ή ταχύτερα με αίτημα επίσπευσης) και είναι δεσμευτική για τη Φορολογική Διοίκηση.
Για το παραδεκτό της αίτησης απαιτείται ως καταβολή ελάχιστο παράβολο 3.500 ευρώ, ενώ το συνολικό παράβολο κυμαίνεται από 10.000 έως 50.000 ευρώ ανάλογα με την πολυπλοκότητα, το μέγεθος της επιχείρησης και την τυχόν επίσπευση. Εξαιρούνται από τις Φ.Δ.Α ζητήματα προέγκρισης ενδοομιλικής τιμολόγησης, εφαρμογής αλλοδαπού δικαίου και εκκρεμείς υποθέσεις. Η ισχύς του άρθρου αρχίζει από την 1η Οκτωβρίου 2026 και οι Φ.Δ.Α. δημοσιεύονται ανωνυμοποιημένες στον ιστότοπο της ΑΑΔΕ.


✔ Άρθρο 37

Αλλαγές στα διαδικαστικά πρόστιμα του άρθρου 53 του Κώδικα Φορολογικής Διαδικασίας (ΚΦΔ)

  • Με τη νέα παρ. 1Α και την τροποποίηση της παρ. 2 του άρθρου 53 ΚΦΔ, οι εκπρόθεσμες αρχικές δηλώσεις ΦΠΑ χωρίς φόρο προς καταβολή επιβαρύνονται πλέον ρητά με πρόστιμο 100 ευρώ (αντί για 250€/500€ που προέβλεπε η Εγκύκλιος της ΑΑΔΕ Ε.2059/2025), αναδρομικά από 19.4.2024.
  • Επιπλέον καταργείται αναδρομικά το πρόστιμο 100€ για τα ειδικά καθεστώτα ΦΠΑ (άρθρα 47α-47δ Κώδικα ΦΠΑ).
  • Πρόσθετα δεν επιβάλλεται πρόστιμο σε εκπρόθεσμες αρχικές ή τροποποιητικές δηλώσεις παρακρατούμενου φόρου (πλην τυχερών παιγνίων) και έμμεσων φόρων/τελών/εισφορών (πλην ΦΠΑ και ΦΜΑ), όταν ο φόρος προς καταβολή δεν υπερβαίνει τα 100 ευρώ.
  • Oι νέες ρυθμίσεις για ΦΠΑ και για τους παρακρατούμενους φόρους ισχύουν από 19.4.2024.  Τυχόν πράξεις επιβολής προστίμων που έχουν εκδοθεί ακυρώνονται ή τροποποιούνται, και τα μη οφειλόμενα ποσά διαγράφονται, συμψηφίζονται ή επιστρέφονται εφόσον έχουν εισπραχθεί.
  • Τέλος, δεν επιβάλλονται πρόστιμα των παρ. 1, 1Α, 2 και 5 του άρθρου 53 για εκπρόθεσμες δηλώσεις που υποβάλλονται για λογαριασμό ανηλίκου, ή από ενήλικο για υποχρεώσεις που ανάγονται σε έτος κατά το οποίο ήταν ανήλικος. Η απαλλαγή καλύπτει και τη δήλωση εισοδήματος του γονέα, κατά το μέρος που αφορά εισόδημα ανήλικου τέκνου που προστίθεται στο δικό του (παρ. 4 άρθρου 11 ΚΦΕ).


    ✔ Άρθρο 38

Παράβαση αποδοχής μετρητών άνω των 500 ευρώ

Αναδιατυπώνεται η ισχύουσα παράβαση αποδοχής μετρητών: το πρόστιμο (διπλάσιο της καταβληθείσας με μετρητά αξίας) πλέον αφορά στο σύνολο της συναλλαγής πώλησης αγαθών ή παροχής υπηρεσιών αξίας 500 ευρώ και άνω, και όχι μεμονωμένα στα φορολογικά στοιχεία που εκδίδονται.

Η τροποποίηση αυτή κλείνει πλέον το «παράθυρο» που υπήρχε με τις περιπτώσεις της τμηματικής έκδοσης στοιχείων κάτω του ορίου για αποφυγή του προστίμου, καθώς πλέον εξετάζεται η συνολική συναλλαγή.


✔ Άρθρο 77

 Υποχρεωτική ηλεκτρονική εξόφληση συναλλαγών άνω των 500 ευρώ
Αναδιατυπώνεται η υποχρέωση εξόφλησης: Πλέον αφορά σε συναλλαγές (και όχι σε φορολογικά στοιχεία) πώλησης αγαθών ή παροχής υπηρεσιών σε ιδιώτες συνολικής αξίας 500 ευρώ και άνω, οι οποίες πρέπει υποχρεωτικά να εξοφλούνται με κάρτα ή άλλο ηλεκτρονικό μέσο πληρωμής (τραπεζικό έμβασμα, ηλεκτρονικό πορτοφόλι κ.ά.).


✔ Άρθρο 81

Μη υπολογισμός εκπτώσεων λόγω κύκλου εργασιών χωρίς προηγούμενη γνωστοποίηση
Τακτοποιείται πλέον οριστικά ένα χρόνιο ζήτημα: στις περιπτώσεις χορήγησης εκπτώσεων λόγω κύκλου εργασιών (τζίρου) για τις οποίες δεν είχε τηρηθεί η υποχρέωση προηγούμενης γνωστοποίησης τέσσερις μήνες πριν στη ΔΟΥ του πωλητή, η μη τήρηση αυτής της προϋπόθεσης δεν αποτελεί πλέον λόγο μη αναγνώρισης των εκπτώσεων.

Η ρύθμιση καταλαμβάνει υποθέσεις για τις οποίες δεν έχει εκδοθεί οριστική πράξη διορθωτικού προσδιορισμού φόρου, καθώς και εκκρεμείς υποθέσεις ενώπιον της ΔΕΔ, των διοικητικών δικαστηρίων ή του ΣτΕ, μειώνοντας με αυτόν τον τρόπο  σημαντικό όγκο των εκκρεμών φορολογικών διαφορών.